واکنش زنجیره‌ای پلیمراز یا PCR – Polymerase Chain Reaction یکی از بنیادی‌ترین و مهم‌ترین تکنیک‌ها در زیست‌فناوری، زیست‌شناسی مولکولی، پزشکی، تشخیص بیماری و تحقیقات ژنتیکی است. این کارگاه مقدماتی به شما مهارت‌هایی می‌آموزد که پایه و اساس تمام تکنیک‌های پیشرفته مهندسی ژنتیک محسوب می‌شوند.

مهارت‌هایی که در کارگاه مهندسی ژنتیک مقدماتی می‌آموزید

• 1. استخراج DNA (DNA Extraction)
  آشنایی با انواع روش‌های استخراج DNA (سلولی، بافتی، خونی)، یادگیری اصول لیز سلول، خالص‌سازی، رسوب‌دهی و ارزیابی کیفیت DNA به‌کمک نانودراپ و ژل.
• 2. طراحی پرایمر (Primer Design)
  آموزش نکات کلیدی طراحی پرایمر شامل GC Content، Tm، طول، اختصاصیت، و جلوگیری از dimer formation + معرفی نرم‌افزارهای تخصصی طراحی پرایمر مانند Primer3 و NCBI Primer-BLAST.
• 3. اصول PCR (Principles of PCR)
  آشنایی با چرخه‌های دناتوراسیون، اتصال پرایمر و گسترش DNA + شناخت نقش آنزیم Taq Polymerase و شرایط بهینه‌سازی واکنش.
• 4. مراحل انجام PCR و اجزای واکنش (PCR Procedure Components)
  یادگیری کامل مراحل عملی PCR، آماده‌سازی مستر میکس (Master Mix)، غلظت مواد، کار با ترموسایکلر، جلوگیری از آلودگی، و Troubleshooting تخصصی.
• 5. الکتروفورز ژل محصولات PCR (Gel Electrophoresis)
  ساخت ژل آگارز، انتخاب غلظت مناسب، بارگذاری نمونه، استفاده از Ladder، تفسیر باندها و تشخیص خطاهای رایج.
• 6. انواع PCR (Different Types of PCR)
  آشنایی با روش‌های مختلف PCR شامل:
  • Multiplex PCR
  • Real-Time PCR (qPCR)
  • Nested PCR
  • Touchdown PCR
  • Reverse Transcription PCR (RT-PCR)
  + کاربردهای هر کدام در تشخیص، پژوهش و مهندسی ژنتیک.

کاربردهای تخصص مهندسی ژنتیک در حوزه‌های مختلف

• پزشکی تشخیصی: تشخیص بیماری‌های ژنتیکی، عفونی، ویروسی (مانند COVID-19)، تعیین هویت ژنتیکی.
• ژنتیک انسانی: شناسایی جهش‌ها و بررسی تنوع ژنتیکی.
• زیست‌فناوری: کلونینگ ژنی، تولید وکتور، مهندسی ژنتیک گیاهی و جانوری.
• پزشکی قانونی: DNA Profiling و تجزیه و تحلیل نمونه‌ها.
• کشاورزی و دامپزشکی: شناسایی بیماری‌های گیاهی و حیوانی.
• تحقیقات مولکولی: بررسی بیان ژن، تجزیه و تحلیل جهش‌ها، مطالعات اپی‌ژنتیک.

نیاز بازار کار و آینده شغلی مهندسی ژنتیک مقدماتی

🔹 بازار کار مهندسی ژنتیک در خارج از ایران

PCR یکی از مهارت‌های پایه و ضروری برای کار در آزمایشگاه‌های تحقیقاتی، کلینیکی، دانشگاهی و بیوتکنولوژی در سراسر دنیا است. تسلط به PCR، استخراج DNA و طراحی پرایمر از اصلی‌ترین معیارهای استخدام در اروپا، آمریکا، کانادا و کشورهای پیشرفته است.

• Genetic Engineering Labs
• Clinical Diagnostic Centers
• Biotechnology Companies
• Research Institutes (Cancer, Immunology, Genomics)
• Pharmaceutical RD Departments

🔹 بازار کار مهندسی ژنتیک در ایران

PCR در ایران یکی از پرتقاضاترین تکنیک‌های آزمایشگاهی است. تقریباً تمام آزمایشگاه‌های ژنتیک، مراکز تشخیص طبی، مراکز ناباروری، شرکت‌های بیوتک و بخش‌های پژوهشی دانشگاه‌ها به نیروهای مسلط به PCR نیاز دارند.

• آزمایشگاه‌های ژنتیک پزشکی
• مراکز IVF و بررسی‌های ژنتیک جنینی
• شرکت‌های بیوتکنولوژی
• مراکز تحقیقاتی دانشگاهی
• مراکز تشخیص بیماری‌های عفونی

از آنجایی که PCR پایه بسیاری از تکنیک‌های پیشرفته‌تر مانند کلونینگ، NGS و qPCR است، کسی که این دوره را فرا بگیرد، مسیر شغلی بسیار گسترده‌ای پیش‌رو خواهد داشت.

چرا این کارگاه برای شما ضروری است؟

• شناخت و تسلط بر اولین و مهم‌ترین تکنیک مهندسی ژنتیک
• افزایش شانس استخدام در آزمایشگاه‌های تحقیقاتی و تشخیصی
• آمادگی برای ورود به دوره‌های پیشرفته‌تر مانند qPCR، کلونینگ و CRISPR
• کسب مهارت‌های کاملاً کاربردی و قابل اجرا در محیط واقعی آزمایشگاه

اگر به مهندسی ژنتیک، زیست‌فناوری، پزشکی مولکولی یا ژنتیک بالینی علاقه‌مند هستید، این کارگاه بهترین نقطه شروع شماست.